Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej


Rodzajem prawa wyłącznego nadawanego w celu ochrony własności intelektualnej osób uprawnionych do zgłoszenia wzoru przemysłowego jest prawo z rejestracji.

Sprawy dotyczące ochrony prawnej wzorów przemysłowych reguluje ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r.Prawo własności przemysłowej (Dz.U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1117 z późniejszymi zmianami) oraz rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 30 stycznia 2002r. w sprawie dokonywania i rozpatrywania zgłoszeń wzorów przemysłowych (Dz.U. Nr 40, poz. 358 oraz z 2005r. Nr 106, poz. 893).(linki do każdego z aktów)

Urząd Patentowy RP przyjmuje i bada zgłoszenia wzorów przemysłowych, orzeka w sprawach udzielania praw z ich rejestracji oraz prowadzi rejestr wzorów przemysłowych.

Wzór przemysłowy jest nową i posiadającą indywidualny charakter postacią wytworu lub jego części, nadaną mu w szczególności przez cechy linii, konturów, kształtów, kolorystykę, strukturę lub materiał wytworu oraz przez jego ornamentację.


Wytworem jest każdy przedmiot wytworzony w sposób przemysłowy lub rzemieślniczy, obejmujący w szczególności opakowanie, symbole graficzne oraz kroje pisma typograficznego, z wyłączeniem programów komputerowych (art. 102 ww. ustawy).


Aby wydanie decyzji o udzieleniu prawa z rejestracji było możliwe zgłoszony do Urzędu wzór przemysłowy musi spełniać przesłanki określone w ustawie
Prawo własności przemysłowej.

Praw z rejestracji nie udziela się na wzory przemysłowe, których wykorzystywanie byłoby sprzeczne z porządkiem publicznym lub dobrymi obyczajami.

Wzór przemysłowy chroniony jest prawem z rejestracji co oznacza prawo do wyłączności korzystania z tego wzoru w sposób zarobkowy lub zawodowy na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej.

Urząd Patentowy wydaje decyzję o udzieleniu prawa z rejestracji wzoru przemysłowego po stwierdzeniu, że zgłoszenie zostało sporządzone prawidłowo.

Udzielenie prawa z rejestracji wzoru przemysłowego następuje pod warunkiem uiszczenia opłaty za pierwszy okres ochrony. W razie nieuiszczenia opłaty za w wyznaczonym terminie Urząd Patentowy stwierdza wygaśnięcie decyzji o udzieleniu prawa z rejestracji wzoru przemysłowego.

Prawa z rejestracji udziela się na maksymalnie 25 lat od daty zgłoszenia wzoru przemysłowego w Urzędzie Patentowym RP, podzielone na pięcioletnie okresy.

Szczegółowe wymogi jakim powinno odpowiadać zgłoszenie określa rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów  z dnia 30 stycznia 2002 r. w sprawie dokonywania i rozpatrywania zgłoszeń  wzorów przemysłowych ( Dz.U. nr 40, poz. 358 oraz z 2005r. nr 106, poz. 893).

Zgłoszenia wzoru przemysłowego można dokonać osobiście lub przez pełnomocnika, składając je w Urzędzie Patentowym RP, przesyłając za pośrednictwem poczty lub telefaksu albo drogą internetową.

Urząd Patentowy RP zapewnia przyjmowanie zgłoszeń w każdym czasie z tym, że w godzinach pracy Urzędu (8:00-16:00) przesyłki przyjmuje Kancelaria Ogólna, natomiast w każdym innym czasie przesyłki należy złożyć u dyżurnego portiera.

Przy dokonywaniu zgłoszeń telefaksem należy pamiętać, że w takim przypadku oryginał zgłoszenia powinien wpłynąć do Urzędu Patentowego w nieprzywracalnym terminie 30 dni od daty nadania zgłoszenia telefaksem.

Jeżeli zgłoszenie przysłane telefaksem jest nieczytelne lub nie jest tożsame z dostarczonym oryginałem, za datę zgłoszenia uznaje się dzień, w którym został dostarczony oryginał.

Zgłoszenie w postaci elektronicznej może być dokonane jedynie przy użyciu oprogramowania i w formatach używanych przez Urząd Patentowy.

Dokumenty w postaci elektronicznej muszą zostać opatrzone bezpiecznym podpisem elektronicznym weryfikowanym przy pomocy ważnego kwalifikowanego certyfikatu w rozumieniu ustawy z dnia 18 września 2001r. o podpisie elektronicznym (Dz. U. Nr 130, poz. 1450 z późniejszymi zmianami).

Aby dokonać zgłoszenia drogą elektroniczna należy postępować zgodnie ze wskazówkami przedstawionymi w Internetowym Portalu Usługowym.

Zgłoszenia wzoru przemysłowego może dokonać zarówno osoba fizyczna jak i osoba prawna.

Zgłoszenia wzoru przemysłowego dokonuje się przez złożenie, niezależnie od wybranego sposobu,  do Urzędu Patentowego: podania (1 egzemplarz) wraz z opisem wzoru przemysłowego (3 egzemplarze) oraz ilustracją (3 egzemplarze), przedstawiającymi przedmiot wzoru oraz dokonanie stosownej opłaty (link do artykułu - opłaty zgłoszeniowe) na konto Urzędu Patentowego: NBP O/O  Warszawa Nr 93 1010 1010 0025 8322 3100 0000.

Więcej na ten temat w artykule "Dokumentacja zgłoszeniowa".

W przypadku braku któregokolwiek z ww. dokumentów Urząd Patentowy wzywa zgłaszającego pod rygorem umorzenia postępowania do uzupełnienia w wyznaczonym terminie braków w zgłoszeniu.

W powyższym przypadku za datę dokonania zgłoszenia uznaje się dzień, w którym do Urzędu wpłynął ostatni z brakujących dokumentów.

Wszelkie dokumenty i pisma kierowane do Urzędu powinny być podpisane zgodnie z następującymi zasadami:

  • w przypadku kiedy zgłaszającym jest osoba fizyczna lub osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą – dokumenty powinny być podpisane przez tę osobę,
  • w przypadku kiedy zgłaszającym jest osoba prawna - dokumenty powinny być podpisane przez osoby uprawnione do reprezentowania podmiotu zgodnie z KRS,
  • w przypadku powołania pełnomocnika - dokumenty powinny być podpisane przez pełnomocnika


Prawo do uzyskania prawa z rejestracji wzoru przemysłowego ex lege przysługuje twórcy (art. 8 ust 1 pkt. 1 w zw. z art. 11 ust 1 pwp).

Twórcą wzoru przemysłowego może być jedynie osoba fizyczna.

Podmiot zgłaszający wzór przemysłowy nie musi być równocześnie jego twórcą, jednakże w takim wypadku konieczne jest wskazanie w odpowiedniej rubryce podania, na jakiej podstawie przysługuje mu prawo douzyskania prawa z rejestracji poprzez podanie podstawy prawa do prawa z rejestracji.

Pełnomocnikiem strony w postępowaniu przed Urzędem Patentowym  może być rzecznik patentowy, jedynie w przypadku osób fizycznych pełnomocnikiem, poza rzecznikiem patentowym, może być również współuprawniony, rodzice, małżonek, rodzeństwo lub zstępni oraz osoby pozostające ze stroną w stosunku przysposobienia.

W przypadku ustanowienia przez zgłaszającego pełnomocnika do działania w postępowaniu prze Urzędem Patentowym należy nadesłać dokument pełnomocnictwa. Zgodnie z art. 237 ust. 2 ustawy Prawo własności przemysłowej pełnomocnictwo powinno być udzielone na piśmie i dołączone do akt przy dokonaniu pierwszej czynności prawnej.

Pełnomocnictwo powinno zawierać w szczególności:

  • nazwisko, imię oraz adres zgłaszającego
  • nazwisko, imię oraz adres pełnomocnika
  • oświadczenie zgłaszającego, upoważniające pełnomocnika do działania w jego imieniu
  • oznaczenia sprawy, której dotyczy pełnomocnictwo
  • zakres pełnomocnictwa
  • podpis mocodawcy i datę.

Pełnomocnictwo podlega opłacie skarbowej w wysokości 17 złotych, jednakże dokument pełnomocnictwa udzielony małżonkowi, wstępnemu, zstępnemu lub rodzeństwu sporządzony po dniu wejścia w życie ustawy jest zwolniony z opłaty skarbowej, zgodnie z obowiązującą od dnia 1 stycznia 2007r. ustawą z dnia 16 listopada 2006r. o opłacie skarbowej (Dz.U. z 2006r. Nr 225, poz. 1635 z późniejszymi zmianami).

Pierwszeństwo do uzyskania prawa z rejestracji dla wzoru przemysłowego przysługuje zgodnie z art. 14 ustawy Prawo własności przemysłowej na zasadach określonych w umowach międzynarodowych, według daty pierwszego prawidłowego zgłoszenia wzoru przemysłowego we wskazanym państwie, jeżeli od tej daty zgłoszenie w urzędzie patentowym dokonane zostanie w okresie 6 miesięcy.

Pierwszeństwo do uzyskania prawa z rejestracji oznacza się również według daty wystawienia wzoru przemysłowego w Polsce lub za granicą, na wystawie międzynarodowej oficjalnej lub oficjalnie uznanej, jeśli zgłoszenie w Urzędzie Patentowym tego wzoru przemysłowego dokonane zostanie w ciągu 6 miesięcy od tej daty.

Jeżeli zgłaszający chce skorzystać z uprzedniego pierwszeństwa powinien w podaniu złożyć stosowne oświadczenie oraz dołączyć dowód potwierdzający zgłoszenie wzoru przemysłowego we wskazanym państwie bądź wystawienie go na określonej wystawie. Dowód taki może być również złożony w ciągu trzech miesięcy od daty zgłoszenia. Późniejsze złożenie takiego oświadczenia albo dowodu nie skutkuje przyznaniem pierwszeństwa.